|
 Szczepienia ochronne są ogromnie ważne dla zdrowia i życia dzieci. Są najsilniejszym orężem w zapobieganiu i zwalczaniu chorób zakaźnych na świecie. Pierwsze szczepienia odbywają się już w pierwszych godzinach po porodzie niemowlęcia. Szczepionki są antygenami podawanymi człowiekowi w sposób zamierzony, aby pobudzić jego reaktywność immunologiczną. Ostatecznym celem jest wytworzenie w organizmie przeciwciał, oraz zainicjowanie tzw. pamięci immunologicznej.
Przyczyniły się one do wykorzenienia niektórych chorób, takich jak ospa prawdziwa czy choroba Heinego-Medina, które jeszcze tak niedawno powodowały śmierć lub kalectwo wielu osób.
W chwili obecnej szczepienia ochronne odbywają się zgodnie z tzw. "Kalendarzem szczepień", opracowanym przez Ministerstwo Zdrowia.
KALENDARZ SZCZEPIEŃ - Szczepienia dzieci i młodzieży wg wieku
Opracowano na podstawie Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 czerwca 2000 r. (Dz. U. Nr 55, poz. 664)
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży wg wieku - 1 rok życia
| Wiek |
Szczepienia przeciw |
Uwagi |
| w ciągu 24 godzin po urodzeniu |
WZW typu B - domięśniowo GRUŹLICY - śródskórnie szczepionką BCG |
Szczepienie noworodków przeciw gruźlicy powinno być wykonane jednocześnie lub nie później niż w 24 godz. od szczenienia przeciw WZW typu B.
Dwie kolejne dawki szczepienia pierwotnego przeciw WZW typu B podawane są w odstępach sześciotygodniowych, trzecia dawka uzupełniająca szczepienie podstawowe po 6 miesiącach od pierwszej dawki (cykl 0; 1; 6).
Dawkę drugą szczepionki WZW typu B należy podać jednocześnie z pierwszą dawką szczepionki DTP, a dawkę trzecią - jednocześnie z trzecią dawką POLIO.
Jako pierwszą dawkę szczepienia przeciw POLIOMYELITIS stosuje się szczepionkę zabitą IPV. Podaje się ją na przełomie 3 i 4 miesiąca życia jednocześnie z drugą dawką szczepionki DTP. Pozostałe dawki szczepienia POLIO prowadzi się szczepionką żywą.
Dzieciom z przeciwwskazaniami do szczepienia żywą szczepionką przeciw poliomyelitis (OPV) należy wykonać również pozostałe dawki podskórnie szczepionką inaktywowaną (IPV) w cyklu jak szczepionką żywą.
Trzy kolejne dawki szczepienia podstawowego DTP podawane są w odstępach sześciotygodniowych.
U dzieci z przeciwwskazaniami do szczepienia przeciw krztuścowi można:
- zastosować szczepionkę DT - według zaleceń producenta. Wówczas w 2 miesiącu życia trzeba podać domięśniowo szczepionkę przeciw WZW typu B, a po 6 tygodniach jednocześnie zaszczepić pierwszą dawką DT (podskórnie) i pierwszą dawką szczepionki POLIO (IPV - podskórnie). Po następnych 6 tygodniach podać: drugą dawkę szczepionki DT (podskórnie) i jednocześnie - drugą dawkę szczepionki POLIO (OPV - doustnie);
- rozważyć zastosowanie szczepionki DTaP (z bezkomórkową komponentną krztuścową) w cyklu jak DTP.
|
2 miesiąc życia
(po 6 tygodniach od szczepienia przeciw gruźlicy i WZW typu B) |
WZW typu B - domięśniowo
BŁONICY, TĘŻCOWI, KRZTUŚCOWI - podskórnie szczepionką DTP
|
przełom 3 i 4 miesiąca życia
(po 6 tygodniach od poprzedniego szczepienia) |
BŁONICY, TĘŻCOWI, KRZTUŚCOWI - podskórnie szczepionką DTP
POLIOMYELITIS - podskórnie lub domięśniowo szczepionką zabitą - IPV (1, 2 i 3 typ wirusa) pierwsza dawka |
5 miesiąc życia
(po 6 tygodniach od poprzedniego szczepienia) |
BŁONICY, TĘŻCOWI, KRZTUŚCOWI - podskórnie szczepionką DTP
POLIOMYELITIS - doustnie szczepionką żywą poliwalentną OPV (1, 2 i 3 typ wirusa) druga dawka |
| przełom 6 i 7 miesiąca życia (po 6 tygodniach od poprzedniego szczepienia) |
WZW typu B - domięśniowo
POLIOMYELITIS - doustnie szczepionką żywą poliwalentną OPV (1, 2 i 3 typ wirusa) trzecia dawka |
| 12 miesiąc życia |
GRUŹLICY - śródskórnie szczepionką BCG |
Szczepienie tylko u dzieci, które w wyniku pierwszego szczepienia BCG nie mają blizny bądź mają bliznę o średnicy mniejszej niż 3 mm.
U dzieci ze styczności z chorym na gruźlicę należy wykonać próbę tuberkulinową i szczepić dzieci tuberkulinoujemne w dniu odczytania próby.
|
góra
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży wg wieku - 2 rok życia
| Wiek |
Szczepienia przeciw |
Uwagi |
| 13-14 miesiąc życia |
ODRZE - podskórnie szczepionką żywą |
Szczepienie podstawowe.
Podawane w wywiadzie przebycie zachorowania na odrę nie jest przeciwwskazaniem do szczepienia; szczepionkę należy podać po upływie dwóch miesięcy od wyzdrowienia.
Zamiast szczepionki pojedynczej przeciw odrze można podać w 13-15 miesiącu życia szczepionkę potrójną przeciw odrze, śwince i różyczce zalecaną w części IIB PSO. |
| 16-18 miesiąc życia |
BŁONICY, TĘŻCOWI, KRZTUŚCOWI - podskórnie szczepionką DTP
POLIOMYELITIS - doustnie szczepionką żywą poliwalentną OPV (1, 2 i 3 typ wirusa) czwarta dawka |
Czwarta dawka, uzupełniająca szczepienie podstawowe DTP i POLIO.
Dzieci, które w pierwszym roku życia otrzymały dwie dawki DT, należy zaszczepić podskórnie trzecią dawką DT.
Dzieciom z przeciwwskazaniami do szczepienia żywą szczepionką przeciw poliomyelitis (OPV) należy podać podskórnie szczepionkę inaktywowaną (IPV). |
góra
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży wg wieku - okres przed-szkolny
| Wiek |
Szczepienia przeciw |
Uwagi |
| 6 rok życia |
BŁONICY, TĘŻCOWI - podskórnie szczepionką DT
POLIOMYELITIS - doustnie szczepionką żywą poliwalentną OPV (1, 2 i 3 typ wirusa) |
Pierwsza dawka przypominająca |
7 rok życia
po 6 tygodniach od szczepienia przeciw ODRZE |
ODRZE - podskórnie szczepionką żywą
GRUŹLICY - śródskórnie szczepionką BCG |
Dawka przypominająca. Podawane w wywiadzie przebycie zachorowania na odrę nie jest przeciwwskazaniem do szczepienia; szczepionkę należy podać po upływie dwóch miesięcy od wyzdrowienia. Zamiast szczepionki pojedynczej przeciw odrze można podać szczepionkę potrójną przeciw odrze, śwince i różyczce zalecaną w części IIB PSO.
Szczepienie bez próby tuberkulinowej. U dzieci ze styczności z chorym na gruźlicę należy wykonać próbę tuberkulinową i szczepić dzieci tuberkulinoujemne w dniu odczytania próby. |
góra
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży wg wieku - szkoła podstawowa i gimnazjum
| Wiek |
Szczepienia przeciw |
Uwagi |
| 11 rok życia |
POLIOMYELITIS - doustnie szczepionką żywą poliwalentną OPV (1, 2 i 3 typ wirusa) |
Druga dawka przypominająca |
| 12 rok życia |
GRUŹLICY - śródskórnie szczepionką BCG |
Tylko dzieci z ujemnym wynikiem próby tuberkulinowej Mantoux.
Szczepienie należy wykonać w dniu odczytania próby. |
| 13 rok życia |
RÓŻYCZCE - podskórnie |
Tylko dziewczęta. |
| 14 rok życia |
WZW typu B - domięśniowo
3-krotnie w cyklu 0; 1; 6 miesięcy
BŁONICY, TĘŻCOWI - podskórnie szczepionką Td |
Szczepienie należy podać młodzieży rozpoczynającej naukę w gimnazjum (I lub II klasa).
Nie należy szczepić osób szczepionych podstawowo w ramach szczepień zalecanych.
Druga dawka przypominająca. Szczepienie można podać jednocześnie (tzn. w tym samym dniu) ze szczepieniem przeciwko WZW typu B |
góra
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży wg wieku - szkoła ponadpodstawowa
| Wiek |
Szczepienia przeciw |
Uwagi |
| 18 rok życia |
GRUŹLICY - śródskórnie szczepionką BCG |
Tylko osoby z ujemnym wynikiem próby tuberkulinowej Mantoux.
Szczepienie należy wykonać w dniu odczytania próby. |
19 rok życia
lub ostatni rok nauki w szkole |
BŁONICY, TĘŻCOWI - podskórnie szczepionką Td |
Trzecia dawka przypominająca; nie powinna być podana wcześniej niż po upływie 3 lat od ostatniej dawki szczepionki DT lub Td. |
góra
Szczepienia są najskuteczniejszą metodą profilaktyki chorób zakaźnych. Lepiej zapobiegać, niż leczyć!
|
